ဒူဘိုင်း အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုမြို့တော်ရှိ ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့၏ ထောက်ပံ့ပို့ဆောင်ရေးစင်တာတွင် ယီမင်၊ နိုင်ဂျီးရီးယား၊ ဟေတီနှင့် ယူဂန်ဒါ အပါအဝင် ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်းရှိ နိုင်ငံများသို့ ပို့ဆောင်နိုင်သော အရေးပေါ်ထောက်ပံ့ရေးပစ္စည်းများနှင့် ဆေးဝါးများပါရှိသော သေတ္တာများကို သိုလှောင်ထားသည်။ ဤဂိုဒေါင်များမှ ဆေးဝါးများတင်ဆောင်လာသော လေယာဉ်များကို ငလျင်လှုပ်ခတ်ပြီးနောက် ကူညီရန်အတွက် ဆီးရီးယားနှင့် တူရကီသို့ ပို့ဆောင်ပေးသည်။ Aya Batrawi/NPR မှ စာတန်းကို ဝှက်ထားသည်။
ဒူဘိုင်း အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုမြို့တော်ရှိ ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့၏ ထောက်ပံ့ပို့ဆောင်ရေးစင်တာတွင် ယီမင်၊ နိုင်ဂျီးရီးယား၊ ဟေတီနှင့် ယူဂန်ဒါ အပါအဝင် ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်းရှိ နိုင်ငံများသို့ ပို့ဆောင်နိုင်သော အရေးပေါ်ထောက်ပံ့ရေးပစ္စည်းများနှင့် ဆေးဝါးများပါရှိသော သေတ္တာများကို သိုလှောင်ထားသည်။ ဤဂိုဒေါင်များမှ ဆေးဝါးများတင်ဆောင်လာသော လေယာဉ်များကို ငလျင်လှုပ်ခတ်ပြီးနောက် ကူညီရန်အတွက် ဆီးရီးယားနှင့် တူရကီသို့ ပို့ဆောင်ပေးပါသည်။
ဒူဘိုင်း။ ဒူဘိုင်းမြို့ရဲ့ ဖုန်ထူထပ်တဲ့ စက်မှုဇုန်ထောင့်တစ်နေရာမှာ တောက်ပြောင်နေတဲ့ မိုးမျှော်တိုက်ကြီးတွေနဲ့ စကျင်ကျောက်အဆောက်အအုံတွေနဲ့ ဝေးရာ၊ ကလေးအလောင်းထည့်တဲ့ သေတ္တာတွေပါတဲ့ သေတ္တာတွေကို ကြီးမားတဲ့ ဂိုဒေါင်တစ်ခုမှာ စုပုံထားပါတယ်။ ငလျင်ဒဏ်ခံရသူတွေအတွက် ဆီးရီးယားနဲ့ တူရကီကို ပို့ဆောင်ပေးသွားမှာပါ။
အခြားအကူအညီပေးရေးအေဂျင်စီများကဲ့သို့ပင် ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့သည် လိုအပ်နေသူများကို ကူညီရန် ကြိုးစားလုပ်ဆောင်နေပါသည်။ သို့သော် ဒူဘိုင်းရှိ ၎င်း၏ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာထောက်ပံ့ပို့ဆောင်ရေးဗဟိုဌာနမှ နိုင်ငံတကာပြည်သူ့ကျန်းမာရေးတာဝန်ယူထားသော ကုလသမဂ္ဂအေဂျင်စီသည် အသက်ကယ်ဆေးပစ္စည်းများကို လေယာဉ်နှစ်စင်းဖြင့် တင်ဆောင်ခဲ့ပြီး ခန့်မှန်းခြေအားဖြင့် လူပေါင်း ၇၀,၀၀၀ ကို ကူညီရန် လုံလောက်ပါသည်။ လေယာဉ်တစ်စင်းသည် တူရကီသို့ ပျံသန်းခဲ့ပြီး နောက်တစ်စင်းသည် ဆီးရီးယားသို့ ပျံသန်းခဲ့သည်။
အဖွဲ့အစည်းတွင် ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်းရှိ အခြားစင်တာများ ရှိသော်လည်း ဂိုဒေါင် ၂၀ ပါရှိသော ဒူဘိုင်းရှိ ၎င်း၏ စက်ရုံသည် အကြီးဆုံးဖြစ်သည်။ ဤနေရာမှ အဖွဲ့အစည်းသည် ဆေးဝါးအမျိုးမျိုး၊ သွေးကြောထဲ ထိုးသွင်းသည့်ဆေးနှင့် မေ့ဆေးထိုးဆေးများ၊ ခွဲစိတ်ကိရိယာများ၊ ငလျင်ဒဏ်ရာများအတွက် အထောက်အကူပြုရန် နံရံကပ်ပြားများနှင့် ဆန့်ထုတ်ကိရိယာများကို ပို့ဆောင်ပေးပါသည်။
ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်းရှိ အကူအညီလိုအပ်နေသော နိုင်ငံများတွင် ငှက်ဖျား၊ ကာလဝမ်း၊ အီဘိုလာနှင့် ပိုလီယိုရောဂါအတွက် မည်သည့်ကိရိယာများ ရရှိနိုင်သည်ကို ရောင်စုံတံဆိပ်များက ခွဲခြားသိရှိရန် ကူညီပေးပါသည်။ အစိမ်းရောင်တံဆိပ်များကို အစ္စတန်ဘူလ်နှင့် ဒမတ်စကတ်စ်အတွက် အရေးပေါ်ဆေးဘက်ဆိုင်ရာကိရိယာများအတွက် သီးသန့်ထားရှိပါသည်။
“ငလျင်တုံ့ပြန်ရေးမှာ ကျွန်တော်တို့အသုံးပြုခဲ့တာက အများအားဖြင့် ထိခိုက်ဒဏ်ရာရမှုနဲ့ အရေးပေါ်ပစ္စည်းတွေပါ” လို့ ဒူဘိုင်းမှာရှိတဲ့ WHO အရေးပေါ်အဖွဲ့ရဲ့ အကြီးအကဲ ရောဘတ် ဘလန်ချတ်က ပြောပါတယ်။
ထောက်ပံ့ရေးပစ္စည်းများကို ဒူဘိုင်းအပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုမြို့တော်ရှိ WHO ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာထောက်ပံ့ပို့ဆောင်ရေးစင်တာမှ လည်ပတ်သော ဂိုဒေါင် ၂၀ အနက်မှ တစ်ခုတွင် သိုလှောင်ထားသည်။ Aya Batrawi/NPR သည် စာတန်းကို ဝှက်ထားသည်။
ထောက်ပံ့ရေးပစ္စည်းများကို ဒူဘိုင်းအပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုမြို့တော်ရှိ WHO ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာ ထောက်ပံ့ပို့ဆောင်ရေးစင်တာမှ လည်ပတ်သော ဂိုဒေါင် ၂၀ အနက်မှ တစ်ခုတွင် သိုလှောင်ထားသည်။
ကယ်လီဖိုးနီးယား မီးသတ်သမားဟောင်း Blanchard သည် ဒူဘိုင်းရှိ ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့သို့ မဝင်ရောက်မီ နိုင်ငံခြားရေးရုံးနှင့် USAID တွင် လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။ အဆိုပါအဖွဲ့သည် ငလျင်ဘေးသင့်ပြည်သူများကို သယ်ယူပို့ဆောင်ရာတွင် ကြီးမားသော ထောက်ပံ့ပို့ဆောင်ရေးဆိုင်ရာ အခက်အခဲများနှင့် ရင်ဆိုင်ခဲ့ရသော်လည်း ဒူဘိုင်းရှိ ၎င်းတို့၏ဂိုဒေါင်သည် အကူအညီလိုအပ်နေသော နိုင်ငံများသို့ အကူအညီများကို လျင်မြန်စွာ ပေးပို့ရာတွင် အထောက်အကူဖြစ်စေခဲ့ကြောင်း ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။
ဒူဘိုင်းရှိ ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့၏ အရေးပေါ်တုံ့ပြန်ရေးအဖွဲ့ အကြီးအကဲ ရောဘတ် ဘလန်ချတ်သည် နိုင်ငံတကာ လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုမြို့တော်ရှိ အဖွဲ့အစည်း၏ ဂိုဒေါင်တစ်ခုတွင် ရပ်နေသည်။ အာယာ ဘာထရာဝီ/NPR မှ စာတန်းကို ဝှက်ထားသည်
ဒူဘိုင်းရှိ ကမ္ဘာ့ကျန်းမာရေးအဖွဲ့၏ အရေးပေါ်တုံ့ပြန်ရေးအဖွဲ့ အကြီးအကဲ ရောဘတ် ဘလန်ချတ်သည် နိုင်ငံတကာ လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုမြို့တော်ရှိ အဖွဲ့အစည်း၏ ဂိုဒေါင်တစ်ခုတွင် ရပ်နေသည်။
ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်းမှ အကူအညီများသည် တူရကီနှင့် ဆီးရီးယားသို့ စတင်ဝင်ရောက်လာသော်လည်း အဖွဲ့အစည်းများသည် အထိခိုက်လွယ်ဆုံးသူများကို ကူညီရန် အပြင်းအထန် လုပ်ဆောင်နေကြသည်။ ကယ်ဆယ်ရေးအဖွဲ့များသည် ရေခဲမှတ်အပူချိန်တွင် အသက်ရှင်ကျန်ရစ်သူများကို ကယ်ဆယ်ရန် အပြိုင်အဆိုင်ကြိုးစားနေကြသော်လည်း အသက်ရှင်ကျန်ရစ်သူများကို ရှာတွေ့ရန် မျှော်လင့်ချက်မှာ နာရီတိုင်း လျော့နည်းလာနေသည်။
ကုလသမဂ္ဂသည် လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုဆိုင်ရာ စင်္ကြံများမှတစ်ဆင့် သူပုန်များထိန်းချုပ်ထားသော ဆီးရီးယားအနောက်မြောက်ပိုင်းသို့ ဝင်ရောက်နိုင်ရန် ကြိုးစားနေပါသည်။ ပြည်တွင်းအိုးအိမ်စွန့်ခွာရသူ ၄ သန်းခန့်သည် တူရကီနှင့် ဆီးရီးယား၏ အခြားဒေသများတွင် တွေ့ရှိရသော လေးလံသောပစ္စည်းများ ချို့တဲ့နေပြီး ဆေးရုံများသည်လည်း ပစ္စည်းကိရိယာညံ့ဖျင်းခြင်း၊ ပျက်စီးခြင်း သို့မဟုတ် နှစ်မျိုးလုံး ချို့တဲ့နေပါသည်။ စေတနာ့ဝန်ထမ်းများသည် အပျက်အစီးများကို ၎င်းတို့၏ ဗလာလက်ဖြင့် တူးဖော်နေကြသည်။
"ရာသီဥတုအခြေအနေက အခုအချိန်မှာ သိပ်ကောင်းတာမဟုတ်ဘူး။ ဒါကြောင့် အရာအားလုံးက လမ်းအခြေအနေ၊ ထရပ်ကားရရှိနိုင်မှုနဲ့ နယ်စပ်ဖြတ်ကျော်ပြီး လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုအကူအညီတွေ ပေးပို့ခွင့်ပေါ်မှာပဲ မူတည်တယ်" ဟု ၎င်းက ပြောကြားခဲ့သည်။
ဆီးရီးယားမြောက်ပိုင်းရှိ အစိုးရထိန်းချုပ်ထားသော ဒေသများတွင် လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုဆိုင်ရာ အဖွဲ့အစည်းများသည် မြို့တော်ဒမတ်စကတ်သို့ အဓိကအားဖြင့် အကူအညီများ ပေးလျက်ရှိသည်။ ထိုမှတစ်ဆင့် အစိုးရသည် အလက်ပိုနှင့် လာတာကီးယားကဲ့သို့သော အဆိုးရွားဆုံးထိခိုက်ခဲ့ရသော မြို့များသို့ အကူအညီများ ပေးအပ်လျက်ရှိသည်။ တူရကီတွင် လမ်းများပျက်စီးခြင်းနှင့် ငလျင်လှုပ်ခတ်မှုများကြောင့် ကယ်ဆယ်ရေးလုပ်ငန်းများကို ရှုပ်ထွေးစေခဲ့သည်။
"အင်ဂျင်နီယာတွေက သူတို့ရဲ့အိမ်ကို ဖွဲ့စည်းပုံကောင်းမွန်အောင် မသန့်ရှင်းရေးလုပ်ကြလို့ အိမ်ပြန်လို့မရဘူး" ဟု Blanchard က ပြောကြားခဲ့သည်။ "သူတို့က တကယ်ကို အိပ်စက်ပြီး ရုံးခန်းထဲမှာ နေထိုင်ကြပြီး တစ်ချိန်တည်းမှာ အလုပ်လုပ်ဖို့ ကြိုးစားကြတယ်"
WHO ဂိုဒေါင်သည် စတုရန်းပေ ၁.၅ သန်း ကျယ်ဝန်းသည်။ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုမြို့တော်အဖြစ် လူသိများသော ဒူဘိုင်းဧရိယာသည် ကမ္ဘာပေါ်တွင် အကြီးဆုံး လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုစင်တာဖြစ်သည်။ ထိုဧရိယာတွင် ကုလသမဂ္ဂ ဒုက္ခသည်အေဂျင်စီ၊ ကမ္ဘာ့စားနပ်ရိက္ခာအစီအစဉ်၊ ကြက်ခြေနီနှင့် လခြမ်းနီအဖွဲ့နှင့် UNICEF တို့၏ ဂိုဒေါင်များလည်း ရှိသည်။
ဒူဘိုင်းအစိုးရသည် ထိခိုက်ခံရသောဒေသများသို့ လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုအကူအညီများပေးပို့ရန်အတွက် သိုလှောင်ရုံများ၊ အသုံးအဆောင်များနှင့် လေယာဉ်ခရီးစဉ်များ၏ ကုန်ကျစရိတ်ကို ကျခံခဲ့သည်။ ကုန်ပစ္စည်းများကို အေဂျင်စီတစ်ခုစီမှ သီးခြားစီဝယ်ယူသည်။
"ကျွန်တော်တို့ရဲ့ ရည်မှန်းချက်က အရေးပေါ်အခြေအနေအတွက် အသင့်ပြင်ထားဖို့ပါပဲ" ဟု Humanitarian Cities International ၏ အမှုဆောင်ဒါရိုက်တာ ဂျူဆက်ပီ ဆာဘာက ပြောကြားခဲ့သည်။
၂၀၂၂ ခုနှစ် မတ်လ၊ အာရပ်စော်ဘွားများပြည်ထောင်စု၊ ဒူဘိုင်းမြို့ရှိ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုမြို့တော်ရှိ UNHCR ဂိုဒေါင်တွင် ယူကရိန်းသို့ ဦးတည်သော ဆေးဘက်ဆိုင်ရာပစ္စည်းများကို forklift မောင်းသူတစ်ဦး သယ်ဆောင်နေသည်။ Kamran Jebreili/AP သည် စာတန်းကို ဝှက်ထားသည်။
၂၀၂၂ ခုနှစ် မတ်လတွင် အာရပ်စော်ဘွားများပြည်ထောင်စု၊ ဒူဘိုင်းရှိ အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုမြို့တော်ရှိ UNHCR ဂိုဒေါင်တွင် ယူကရိန်းသို့ ဦးတည်သော ဆေးဘက်ဆိုင်ရာပစ္စည်းများကို forklift မောင်းသူတစ်ဦး တင်ဆောင်နေစဉ်။
Saba က နှစ်စဉ် နိုင်ငံပေါင်း ၁၂၀ မှ ၁၅၀ အထိ အရေးပေါ်ထောက်ပံ့ရေးပစ္စည်းများနှင့် အကူအညီများကို အမေရိကန်ဒေါ်လာ ၁၅၀ သန်းတန်ဖိုးရှိ ပေးပို့နေကြောင်း ပြောကြားခဲ့သည်။ ၎င်းတွင် ရာသီဥတုဘေးအန္တရာယ်များ၊ ဆေးဘက်ဆိုင်ရာအရေးပေါ်အခြေအနေများနှင့် COVID-19 ကပ်ရောဂါကဲ့သို့သော ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာကပ်ရောဂါများ ဖြစ်ပွားပါက လိုအပ်သော ကိုယ်ရေးကိုယ်တာကာကွယ်ရေးပစ္စည်းများ၊ တဲများ၊ အစားအစာများနှင့် အခြားအရေးကြီးသောပစ္စည်းများ ပါဝင်သည်။
“ကျွန်တော်တို့ ဒီလောက်အများကြီး လုပ်ဆောင်ရတဲ့ အကြောင်းရင်းနဲ့ ဒီစင်တာဟာ ကမ္ဘာပေါ်မှာ အကြီးဆုံးဖြစ်ရတဲ့ အကြောင်းရင်းက ၎င်းရဲ့ မဟာဗျူဟာကျတဲ့ တည်နေရာကြောင့်ပါပဲ” ဟု Saba က ပြောကြားခဲ့သည်။ “ကမ္ဘာ့လူဦးရေရဲ့ သုံးပုံနှစ်ပုံဟာ အရှေ့တောင်အာရှ၊ အရှေ့အလယ်ပိုင်းနဲ့ အာဖရိကတို့မှာ နေထိုင်ကြပြီး ဒူဘိုင်းကနေ လေယာဉ်နဲ့ နာရီအနည်းငယ်သာ ဝေးတဲ့ အရှေ့တောင်အာရှမှာ နေထိုင်ကြပါတယ်။”
Blanchard က ဤထောက်ပံ့မှုကို "အလွန်အရေးကြီးသည်" ဟု ခေါ်ဆိုခဲ့သည်။ ယခုအခါ ငလျင်လှုပ်ပြီးနောက် ၇၂ နာရီအတွင်း ထောက်ပံ့ရေးပစ္စည်းများသည် ပြည်သူများထံ ရောက်ရှိလိမ့်မည်ဟု မျှော်လင့်ချက်ရှိလာပါသည်။
"ကျွန်တော်တို့က ပိုမြန်မြန်ရောက်စေချင်ပါတယ်" ဟု သူက ပြောသည် "ဒါပေမယ့် ဒီတင်ပို့မှုတွေက အရမ်းကြီးတယ်။ အဲဒါတွေကို ကောက်ယူပြီး ပြင်ဆင်ဖို့ တစ်နေကုန် အချိန်ယူရတယ်"
လေယာဉ်အင်ဂျင်ပြဿနာများကြောင့် ဒမတ်စကတ်စ်သို့ WHO ပို့ဆောင်မှုများကို ဗုဒ္ဓဟူးနေ့ညနေအထိ ဒူဘိုင်းတွင် ရပ်ဆိုင်းထားဆဲဖြစ်သည်။ အဆိုပါအဖွဲ့သည် ဆီးရီးယားအစိုးရထိန်းချုပ်ထားသော အလက်ပိုလေဆိပ်သို့ တိုက်ရိုက်ပျံသန်းရန် ကြိုးစားနေပြီး ၎င်းဖော်ပြခဲ့သည့် အခြေအနေမှာ “နာရီအလိုက် ပြောင်းလဲနေသည်” ဟု ဘလန်ချတ်က ပြောကြားခဲ့သည်။
ပို့စ်တင်ချိန်: ၂၀၂၃ ခုနှစ်၊ ဖေဖော်ဝါရီလ ၁၄ ရက်
